Edukacja Kynologia

Złota 12-stka – ściąga z akcesoriów 

>> Założyć 12 różnych psich akcesoriów << 

Dotyk

Jako jeden ze zmysłów – pozwala zwierzęciu doświadczać i zapamiętywać sensorycznie. 

  • Mechanoreceptory – receptory sensoryczne wrażliwe na nacisk/dotyk/wibracje – znajdują się w wierzchniej warstwie skóry oraz u nasady sierści. 
  • Termoreceptory – podobnie rozsiane w skórze – reagują skrajnie na ciepło/zimno. 

Szczenięta rodzą się z aktywnymi termoreceptorami. Dzięki temu, poruszając się w kierunku źródła ciepła znajdują naturalne źródło pożywienia, jakim jest pokarm ze sutka suki matki. 

Fot. K. Wołk.

Habituacja

W przypadku akcesoriów mówimy o habituacji. Zwierzę nie wchodzi z nimi aktywnie w interakcje. Akcesoria mają być biernie: ubierane, zakładane, noszone. Nie powinny sprzyjać awersji (negatywne skojarzenia). 

W świetle definicji habituacja jest nawykaniem. Docelowo, oznacza brak reakcji na regularnie powtarzający się bodziec, pochodzący ze środowiska bądź stale w nim obecny. Warunkiem naturalnej, niezakłóconej habituacji jest realne poczucie bezpieczeństwa u zwierzęcia. 

Akcesoria

Do indywidualnych wyzwań wychowawczych każdego szczeniaka należą wszelkie wcześniej nieznane akcesoria, które odtąd mają stać się elementem życia, używane rutynowo albo w określonych okolicznościach. Niektóre z nich znajdują się nawet w wyprawce szczenięcia oddawanego przez profesjonalnego hodowcę wybranemu opiekunowi. 

  • Obroża 

Tradycyjna zapinana na klamrę, półzaciskowa, zaciskowa. Noszona w dość drażliwy dla psiej natury sposób, bo zapętlona wokół szyi. Dodatkowych wrażeń (wzrokowych) dostarczają obroże ledowe (świecące) – zabezpieczenie ułatwiające śledzenie ruchu psa podczas spacerów bez smyczy po zmroku. 

Fot. Fotoomoment
  • Szelki 

Typ norweski, guard, step-in, easy walk. Gro opiekunów stosuje je jako wygodny zamiennik obroży. Psie receptory dotykowe są na tyle wrażliwe, aby pozwolić zinterpretować wyczuwalny krój szelek. Przykładowo, psy ras zaprzęgowych (lub predysponowane indywidualnie) ciągną po ubraniu wyuczonego, specjalnego typu sled

  • Smycz 

Zwykła, przepinana, taśma/linka treningowa (długość każdej do wyboru). W zestawieniu z obrożą/szelkami stanowi klasyczny element wychowawczy (nauka chodzenia na smyczy, chodzenie na luźnej smyczy). 

  • Ubranko 

Nie jest wyłącznie współczesną fanaberią. Psy niektórych ras bądź gabarytów potrzebują dodatkowej ochrony w zimie (ocieplacze). W okresie upałów spacerowo popularne są kamizelki chłodzące, a w sezonie opadów kurtki przeciwdeszczowe. 

  • Ringówka 

Ozdobna czy nie, plecionka ze sznurka z pętlą zaciskową wydaje się obowiązkowa na ringu wystawowym, choć sam sposób jej użycia kreuje sprzeczne wrażenia. Rasowe psy wystawowe we wczesnym wieku uczą się chodzić na ringówce po kole (vide handling). 

  • Frotki, spinki, kokardki 

Ozdoba i składnik zabiegów w salonie groomerskim i poza nim. Służą nie tylko stylizacji, ale domowo poprawiają pole widzenia psom z włosem odrastającym, zanim nastąpi strzyżenie. W przerwach wystawowych mają zapobiec zabrudzeniu łap i podbrzusza podczas wyjścia na krótki spacer. 

  • Szampon i błoto 

Zarówno pieniące się kosmetyki, jaki i piaskowa panierka – mają tymczasowo styczność z psią sierścią i skórą. W komplecie mokry czy suchy ręcznik – maskuje zapach, zasłania widok, obciąża i/lub ogranicza poruszanie. 

  • Psie buty i skarpetki 

Bandażowanie oraz inne formy izolowania kończyn są składnikiem zabiegów w gabinecie weterynaryjnym. Bucik i koban znajdują się w składzie psiej apteczki turystycznej. 

  • Kołnierz operacyjny 

Tymczasowo ogranicza manipulowanie pyskiem i wylizywanie okolic ran po zabiegu. Przykładowo, po kastracji może okazać się tak samo niezbędny, jak kaftanik pooperacyjny. 

  • Kaganiec 

Z reguły wprowadzany po osiągnięciu przez psa limitu wzrostowego (wówczas też ostatecznie dopasowuje się rozmiar). Mimo to warto skorzystać z okazji do pozytywnego zapoznania młodego psa z kształtem i naciskiem wokół kufy, co kiedyś może okazać się niezbędne, np. do podróży w środkach transportu publicznego. 

Fot. K. Wołk.

Intensywnemu adaptowaniu towarzyszą ekspresyjne stany emocjonalne. Przy pierwszym kontakcie z nieznanym akcesorium obserwuje się psie sygnały stresu, tj. potrząsanie głową, otrząsanie się, przysiadanie, tarzanie po trawie lub dywanie, drapanie łapą w okolicy noszenia lub próby gryzienia (jeśli pies dosięga tam pyskiem), etc. 

Po upływie okresu podatności na socjalizację opiekun może pomóc stopniowo wprowadzając „trudne” akcesorium przez sesje treningowe oparte na kumulacji pozytywnych skojarzeń. Sprawdzone rozwiązania to kliker, targetowanie albo trening kooperacyjny (pod kontrolą specjalisty). 

Rynek kynologiczny oferuje świadomym opiekunom różne akcesoria pod kątem wygody, rozmiaru, rodzaju. Warto zarezerwować potrzebny psu czas na przyzwyczajenie aparatu ruchowego i ciała do obecności czegoś na sobie – we własnym tempie, bez presji i bez przymusu, a przede wszystkim bez szoku wywołanego nagłą zmianą przy braku opcji odmowy. 

Kinga Wołk
Inżynier, kynolog, psycholog zwierząt, behawiorysta CAPBT/COAPE. Specjalizuje się w kynologii pasterskiej. Od 2010 roku praktykuje z psami aktywnymi i hiperaktywnymi, w tym użytkowo i sportowo. Od kilku lat edukuje o roli psa pasterskiego, jako aktywnej ochrony przed drapieżnikami. Naukowym hobby Kingi jest natura psa, w szczególności fenomen sekwencji zachowań łowieckich a pasją - owczarki. W praktyce zwierząt towarzyszących pracuje z psami resocjalizowanymi oraz wszelkimi innymi „żółtymi” psiakami, które potrzebują przestrzeni. Prywatnie kujon, fanka książek, łąk, folkloru i Tai Chi.
https://owczarkowa.pl/